AFC Asian Cup: Lịch Sử, Thể Thức Mới & Danh Sách Đội Dự VCK Asian Cup 2027

AFC Asian Cup Lịch Sử, Thể Thức Mới & Danh Sách Đội Dự VCK 2027

Tương tự như EURO tại châu Âu hay Copa América ở Nam Mỹ, AFC Asian Cup là giải đấu cấp độ cao nhất và quan trọng bậc nhất của bóng đá châu Á, chỉ xếp sau FIFA World Cup về tầm ảnh hưởng. Đây không chỉ là sân chơi quy tụ những đội tuyển mạnh nhất khu vực, mà còn là thước đo chính xác phản ánh trình độ chuyên môn, chiến lược phát triển và vị thế của từng nền bóng đá châu Á.

Với lịch sử lâu đời và tính cạnh tranh ngày càng cao, Asian Cup đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển nền bóng đá của khu vực. Song song đó, U23 Asian Cup lại giữ vai trò nền tảng, là bệ phóng cho thế hệ kế cận, nơi các tài năng trẻ được thử lửa, tích lũy kinh nghiệm và chuẩn bị cho các giải đấu lớn hơn như vòng loại World Cup hay Olympic.

Lịch Sử Hình Thành Và Phát Triển AFC Asian Cup

Asian Cup là giải đấu bóng đá cấp độ đội tuyển quốc gia lớn nhất châu Á, do Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) tổ chức. Đây cũng là giải vô địch châu lục có lịch sử lâu đời thứ hai trên thế giới, chỉ xếp sau Copa América của Nam Mỹ.

AFC Asian Cup được tổ chức lần đầu tiên vào năm 1956, với chu kỳ 4 năm một lần, và nhanh chóng trở thành sân chơi danh giá nhất của bóng đá châu Á. Mặc dù số lượng đội tuyển tham dự (tính cả vòng loại) có thể lên tới 47 đội, vòng chung kết Asian Cup luôn là cuộc cạnh tranh của những đội tuyển hàng đầu khu vực.

Trong lịch sử giải đấu, Nhật Bản chính là đội tuyển thành công nhất, với 4 lần lên ngôi vô địch, qua đó khẳng định vị thế hàng đầu của bóng đá Đông Á và trở thành biểu tượng về sự ổn định và thành công tại Asian Cup.

Thể Thức Thi Đấu Vòng Loại AFC Asian Cup

Thể thức thi đấu của Asian Cup đã có nhiều thay đổi theo từng chu kỳ, nhằm mở rộng quy mô và nâng cao tính cạnh tranh cho giải đấu cấp đội tuyển quốc gia lớn nhất châu Á. Từ năm 1972, Asian Cup chính thức áp dụng thể thức vòng bảng kết hợp vòng knock-out, thay cho hình thức thi đấu loại trực tiếp hoàn toàn trước đó. Kể từ Asian Cup 2019, vòng chung kết được mở rộng lên 24 đội, thay vì chỉ 16 đội như các kỳ trước, giúp nhiều nền bóng đá mới có cơ hội góp mặt tại sân chơi châu lục.

Với thể thức 24 đội, các đội tuyển được chia thành 6 bảng, mỗi bảng 4 đội. Hai đội đứng đầu mỗi bảng cùng 4 đội xếp thứ ba có thành tích tốt nhất sẽ giành quyền vào vòng 1/8, trước khi giải đấu bước vào giai đoạn loại trực tiếp.

Thể thức thi đấu vòng loại của Asian Cup tương đối phức tạp, gồm nhiều vòng liên tiếp nhau.
Thể thức thi đấu vòng loại của Asian Cup tương đối phức tạp, gồm nhiều vòng liên tiếp nhau. Ảnh: aseanutdfc

Để giành 24 suất dự vòng chung kết, tổng cộng 46 đội tuyển châu Á phải tham dự hệ thống vòng loại kéo dài nhiều năm. Ở các kỳ Asian Cup 2019 và 2023, vòng loại được tổ chức theo cấu trúc nhiều tầng:

Ở vòng loại thứ nhất, 12 đội xếp hạng thấp nhất (35–46) thi đấu lượt đi – lượt về. 6 đội thắng giành quyền vào vòng 2.

Ở vòng thứ hai: 40 đội (34 đội xếp hạng cao + 6 đội từ vòng 1) chia thành 8 bảng, mỗi bảng 5 đội, thi đấu vòng tròn lượt đi – lượt về. 8 đội xếp nhất bảng và 4 đội xếp nhì bảng sẽ có vé tham dự Asian Cup và góp mặt ở vòng loại thứ 3 World Cup khu vự Châu Á.

4 đội nhì bảng còn lại, 8 đội xếp hạng ba và 4 đội hạng tư có thành tích tốt nhất sẽ tiếp tục tham dự vòng loại thứ 3. 12 đội còn lại trong danh sách sẽ phải thi đấu lượt đi lượt về, chọn ra 8 đội vào vòng loại thứ 3.

Ở vòng loại cuối cùng này, 24 đội sẽ được chia làm 6 bảng, mỗi bảng 4 đội thi đấu vòng tròn theo lượt. 6 đội đứng đầu bảng đấu sẽ giành 6 vé cuối cùng tham dự VCK Asian Cup.

Thể Thức Vòng Loại Mới Từ Asian Cup 2027

Kể từ kỳ Asian Cup 2027, AFC đã chính thức “thay máu” hệ thống vòng loại để thích ứng với việc FIFA tăng suất dự World Cup cho châu Á. Vòng loại mới cho Asian Cup sẽ được diễn ra như sau:

Đầu tiên, 20 đội tuyển có thứ hạng thấp nhất (xếp hạng từ 27–46 châu Á) thi đấu theo thể thức lượt đi – lượt về. 10 đội giành chiến thắng sẽ tiếp tục đi tiếp. Tuy nhiên, một đội thua có thứ hạng FIFA Cao nhất sẽ được vòa thằng vòng loại thứ 3 của Asian Cup. 9 đội thua còn lại sẽ phải tham dự vòng playoff để tìm kiếm cơ hội cuối cùng.

Bắt đầu từ vòng loại Asian Cup 2027, thể thức mới sẽ được áp dụng.
Bắt đầu từ vòng loại Asian Cup 2027, thể thức mới sẽ được áp dụng.

Ở giai đoạn tiếp theo, 10 đội giành chiến thắng trên sẽ kết hợp cùng với 26 đội tuyển có thứ hạng cao nhất của FIFA, được chia đều vào 9 bảng đấu, mỗi bảng 4 đội. 18 đội tuyển (gồm 9 đội nhất bảng và 9 đội nhì bảng) sẽ trực tiếp có vé tham dự VCK Asian Cup 2027. Đồng thời, 18 đội này cũng sẽ bước vào vòng loại thứ 3 của World Cup. Trong khi đó, 18 đội xếp hạng 3 và 4 tại các bảng sẽ chính thức chuyển hướng sang Vòng loại thứ 3 của Asian Cup để tranh những tấm vé vớt.

Ở loạt trận playoff, 10 đội tuyển sẽ tranh vé vớt bằng cách thi đấu loại trực tiếp. 5 đội giành chiến thắng chung cuộc sẽ giành vé đi tiếp vào vòng loại thứ ba.

Ở vòng loại thứ ba. 24 đội tuyển (gồm 18 đội từ Vòng 2, 5 đội từ Play-off và 1 đội thua có hạng cao nhất ở Vòng 1) được chia thành 6 bảng, thi đấu vòng tròn tính điểm. 6 đội đứng nhất bảng sẽ giành 6 tấm vé cuối cùng tham dự VKC Asian Cup 2027.

AFC Asian Cup 2027: Danh Sách Các Đội Tuyển Giành Vé Tham Dự Mới Nhất

Vòng chung kết Asian Cup 2027 sẽ được tổ chức tại Ả Rập Xê Út, diễn ra trong khoảng thời gian từ ngày 7/1 đến 5/2/2027. Tính đến thời điểm hiện tại (tháng 2/2026), đã có 20 trên tổng số 24 cái tên chính thức góp mặt, bao gồm:

STTĐội Tuyển Tư Cách Tham Dự
1Ả Rập Xê ÚtChủ nhà
2ÚcNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng I)
3IraqNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng F)
4IranNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng E)
5UzbekistanNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng E)
6QatarNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng A)
7UAENhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng H)
8Nhật BảnNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng B)
9Hàn QuốcNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng C)
10OmanNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng D)
11PalestineNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng I)
12BahrainNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng H)
13JordanNhất bảng vòng loại thứ hai (Bảng G)
14Trung QuốcNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng C)
15IndonesiaNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng F)
16Triều TiênNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng B)
17KuwaitNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng A)
18KyrgyzstanNhì bảng vòng loại thứ hai (Bảng D)
19SyriaNhất bảng vòng loại thứ ba (Bảng E)
20SingaporeNhất bảng vòng loại thứ ba (Bảng C)
Đội tuyển Việt Nam khó có suất tham dự Asian Cup 2027.
Đội tuyển Việt Nam khó có suất tham dự Asian Cup 2027. Ảnh: Vietnamnet

Ở vòng loại thứ 3, đội tuyển Việt Nam của chúng ta đang xếp ở bảng F, cùng Malaysia, Lào và Nepal. Dù vậy, với khoảng cách 3 điểm cùng hiệu số bàn thắng bại quá cách biệt, các chiến binh sao vàng rất khó để có thể đoạt tấm vé từ tay đội nhất bảng Malaysia.

Lịch thi đấu VCK Asian Cup 2027 sẽ được cập nhật sớm nhất tại BongDaChauA.com.

Những Đội Tuyển Nổi Bật Nhất Trong Lịch Sử AFC Asian Cup

1. Nhật Bản

Nhật Bản hiện là đội tuyển giàu thành tích nhất trong lịch sử AFC Asian Cup, với 4 lần vô địch và 1 lần về nhì, qua đó khẳng định vị thế của một thế lực hàng đầu châu Á suốt hơn ba thập kỷ qua.

Với 4 chức vô địch, Nhật Bản là đội tuyển giàu thành tích nhất lịch sử Asian Cup.
Với 4 chức vô địch, Nhật Bản là đội tuyển giàu thành tích nhất lịch sử Asian Cup. Ảnh: TheAFC

Chức vô địch Asian Cup đầu tiên của Nhật Bản đến vào năm 1992, khi giải đấu được tổ chức ngay trên sân nhà. Đó không chỉ là danh hiệu mang tính lịch sử, mà còn đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong quá trình chuyển mình của bóng đá Nhật Bản, từ một đội tuyển tầm trung trở thành thế lực thực sự của khu vực.

Tám năm sau, tại Asian Cup 2000 trên đất Lebanon, Nhật Bản một lần nữa vượt qua Ả Rập Xê Út trong trận chung kết, giành chức vô địch thứ hai trong lịch sử. Đến Asian Cup 2004, Nhật Bản hoàn tất cú hat-trick danh hiệu khi đánh bại Trung Quốc ngay trên sân nhà của đối thủ. Đây là giải đấu đặc biệt căng thẳng, không chỉ về chuyên môn mà còn mang nhiều yếu tố chính trị, đồng thời cũng đánh dấu lần đầu tiên Ả Rập Xê Út vắng mặt ở một trận chung kết Asian Cup kể từ khi giải mở rộng lên 16 đội.

Đỉnh cao tiếp theo của bóng đá Nhật Bản tại Asian Cup đến vào năm 2011, tại Qatar. Ở kỳ Asian Cup này, Nhật Bản đã vượt qua Úc trong trận chung kết để lần thứ tư đăng quang, với dấu ấn đậm nét của Keisuke Honda, người đóng vai trò thủ lĩnh cả về chuyên môn lẫn tinh thần xuyên suốt chiến dịch.

Tuy nhiên, kể từ sau Asian Cup 2011, Nhật Bản lại không còn duy trì được sự ổn định ở đấu trường châu lục, dù họ liên tục tiến bộ và gây tiếng vang tại các kỳ World Cup. Ngoại trừ ngôi á quân Asian Cup 2019, đội tuyển xứ mặt trời mọc thường xuyên bị loại sớm, trong đó thất bại ở tứ kết Asian Cup 2023 là minh chứng rõ nét cho sự sa sút tương đối của họ tại sân chơi quen thuộc này.

2. Ả Rập Xê Út

Với 3 lần vô địch và 3 lần về nhì, Ả Rập Xê Út là đội tuyển giàu thành tích nhất khu vực Tây Á và thuộc nhóm hàng đầu trong lịch sử AFC Asian Cup. Tính đến thời điểm giành danh hiệu thứ ba, họ cũng là đội tuyển thứ hai trong lịch sử vô địch Asian Cup 3 lần, chỉ xếp sau Iran.

Chất lượng đội hình của Ả Rập Xê Út được cải thiện đáng kể ở những năm gần đây.
Chất lượng đội hình của Ả Rập Xê Út được cải thiện đáng kể ở những năm gần đây. Ảnh: dailysabah

Chức vô địch Asian Cup đầu tiên của Ả Rập Xê Út đến vào năm 1984, khi họ đánh bại Trung Quốc trong trận chung kết diễn ra tại Singapore. Thành công này đánh dấu sự trỗi dậy mạnh mẽ của bóng đá Tây Á trên bản đồ châu lục, đồng thời mở ra giai đoạn hoàng kim của đội tuyển áo xanh.

Bốn năm sau, tại Asian Cup 1988, Ả Rập Xê Út bảo vệ thành công ngôi vương sau khi vượt qua Hàn Quốc trong trận chung kết nghẹt thở trên loạt sút luân lưu. Đây là minh chứng rõ ràng cho bản lĩnh thi đấu và khả năng chịu áp lực cực tốt của họ ở những trận cầu đỉnh cao.

Danh hiệu thứ ba đến vào Asian Cup 1996 trên đất UAE, khi Ả Rập Xê Út một lần nữa đánh bại Hàn Quốc trong trận chung kết, cũng bằng loạt penalty cân não. Bên cạnh ba chức vô địch, Ả Rập Xê Út còn ba lần về nhì tại Asian Cup vào các năm 1992, 2000 và 2007.

Trong những năm gần đây, bóng đá Ả Rập Xê Út tiếp tục gây chú ý mạnh mẽ nhờ khoản đầu tư khổng lồ nhằm nâng tầm Saudi Pro League, qua đó gián tiếp cải thiện chất lượng đội tuyển quốc gia. Tuy nhiên, ở cấp độ đội tuyển, hình ảnh thống trị của họ tại châu Á đã phần nào phai nhạt. Dù góp mặt tại World Cup, Ả Rập Xê Út chưa tạo được dấu ấn tương xứng tại Asian Cup, mà minh chứng rõ nét nhất là thất bại trước Hàn Quốc ở vòng 16 đội tại giải đấu gần nhất, Asian Cup 2023.

3. Qatar

Dù chưa sở hữu bề dày lịch sử như Hàn Quốc hay Iran, Qatar đang nổi lên như một thế lực mới của bóng đá châu Á, đồng thời cũng là nhà đương kim vô địch AFC Asian Cup sau hai lần liên tiếp lên ngôi.

Qatar đang là nhà ĐKVĐ của Asian Cup.
Qatar đang là nhà ĐKVĐ của Asian Cup. Ảnh: Báo Thanh Niên

Tại Asian Cup 2019 tổ chức ở UAE, Qatar đã đăng quang một cách thuyết phục, trình diễn lối chơi kỷ luật, tốc độ và đầy hiệu quả. Trên hành trình đến ngôi vương, họ lần lượt vượt qua những đối thủ sừng sỏ như UAE, Hàn Quốc và đặc biệt là đánh bại Nhật Bản trong trận chung kết. Giải đấu năm đó cũng chứng kiến Almoez Ali tỏa sáng rực rỡ với 9 bàn thắng, thiết lập kỷ lục ghi bàn trong một kỳ Asian Cup.

Bốn năm sau, trên sân nhà tại Asian Cup 2023, Qatar tiếp tục khẳng định vị thế số một châu Á khi bảo vệ thành công chức vô địch. Trong trận chung kết, họ đánh bại Jordan với tỷ số 3-1, khép lại giải đấu bằng một chiến dịch gần như hoàn hảo. Akram Afif trở thành ngôi sao sáng nhất với 8 bàn thắng, đóng vai trò trung tâm trong lối chơi tấn công của đội tuyển áo đỏ.

Sự tiến bộ của đội tuyển Qatar trong những năm gần đây là vô cùng rõ rệt, không chỉ thể hiện qua thứ hạng FIFA mà còn ở màn trình diễn ổn định tại các giải đấu lớn như World Cup và Asian Cup. Với nền tảng được xây dựng bài bản, lực lượng cầu thủ đồng đều và kinh nghiệm thi đấu đỉnh cao ngày càng dày dạn, Qatar hoàn toàn có cơ sở để tiếp tục được xem là ứng cử viên nặng ký cho chức vô địch Asian Cup 2027 sắp tới.

Câu Hỏi Thường Gặp Về Asian Cup 2027

1. AFC Asian Cup là giải đấu gì?

AFC Asian Cup (Cúp bóng đá châu Á) là giải đấu lớn nhất châu lục dành cho các Đội tuyển Quốc gia thuộc Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC).

2. Asian Cup 2027 tổ chức ở đâu và khi nào?

Vòng chung kết AFC Asian Cup 2027 sẽ được tổ chức tại Ả Rập Xê Út. Giải đấu dự kiến khởi tranh từ ngày 07/01/2027 đến ngày 05/02/2027 với sự góp mặt của 24 anh hào xuất sắc nhất châu lục.

3. Đội tuyển nào vô địch Asian Cup nhiều nhất lịch sử?

Nhật Bản là đội bóng giàu thành tích nhất với 4 lần lên ngôi vô địch (vào các năm 1992, 2000, 2004, 2011). Đáng chú ý, Qatar là thế lực mới khi vừa bảo vệ thành công ngôi vương trong hai kỳ liên tiếp (2019 và 2023).

4. Thể thức vòng loại Asian Cup 2027 có gì mới?

Từ kỳ 2027, thể thức vòng loại được đồng bộ với World Cup. 18 đội lọt vào Vòng loại thứ 3 World Cup sẽ nghiễm nhiên có vé dự Asian Cup. 6 suất còn lại sẽ là cuộc chiến sinh tử của 24 đội bóng khác tại Vòng loại thứ 3 Asian Cup, chỉ những đội nhất bảng mới giành được “vé vớt”.

5. Thành tích tốt nhất của Đội tuyển Việt Nam tại Asian Cup là gì?

Trong lịch sử, ĐT Việt Nam đã có hai lần lọt vào tới vòng Tứ kết (năm 2007 và 2019).

6. Những đội tuyển nào đã chính thức có vé dự Asian Cup 2027?

Đã có 20 trên tổng số 24 đội tuyển có vé tham dự Asian Cup 2027, gồm chủ nhà Ả Rập Xê Út và các đội tuyển mạnh như Hàn Quốc, Nhật Bản. Danh sách đầy đủ 24 đội sẽ được hoàn thiện sau khi vòng loại cuối vào tháng 3 năm 2026 kết thúc.